Bilans dziecka – kiedy należy je wykonać?
pixabay.com
Jan Hylla - 24 Listopada 2020

Bilans dziecka – kiedy należy je wykonać?

Od drugiej połowy lat 70. przeprowadzone są okresowe badania dzieci i młodzieży. Bilanse mają na celu określenie, czy dziecko rozwija się prawidłowo, czy nie ma zaburzeń, czy może pójść do szkoły lub uczęszczać na konkretne zajęcia ruchowe. Co powinniśmy wiedzieć o bilansach dziecka?

Bilans dziecka to badanie lekarskie, które ma na celu przeprowadzenie kompleksowej kontroli stanu zdrowia dziecka i szybkie wyłapanie ewentualnych nieprawidłowości w rozwoju. Bilanse przeprowadzane są zgodnie z kalendarzem bilansów, a ich obligatoryjny charakter wynika z dwóch aktów prawnych (rozporządzenia ministra zdrowia z 21.12.2004 oraz rozporządzenie ministra zdrowia z 28.08.2009).

Bilanse zdrowia dzieci mogą być też doskonałym źródłem wiedzy statystycznej odnośnie występowania konkretnych chorób i zaburzeń w określonej populacji. W normalnym trybie postępowania, nie licząc bilansu noworodkowego, dziecko ma wykonywane 8 bilansów do momentu uzyskania pełnoletności. Jak wygląda pełen kalendarz i czego dotyczą poszczególne bilanse?

Bilans zero

Przeprowadzony w pierwszych 4 dobach życia noworodka. Jego celem jest przeprowadzenie analizy przebiegu ciąży oraz porodu. Podczas tego badania przeprowadzana jest ocena prawidłowości zachowań i budowy noworodka. Wykonuje się również badania przesiewowe w celu ustalenia występowania ewentualnych zaburzeń, takich jak: niedoczynność tarczycy, mukowiscydoza fenyloketonuria, dysplazja stawów biodrowych oraz przeprowadzane jest badanie słuchu wykluczające lub potwierdzające występowanie wad słuchu u noworodka. Poza tym badane są takie rzeczy jak odruchy neurologiczne czy stan ciemiączka dziecka.

Bilans dziecka rocznego

Wykonywanych jest parę badań, związane są one pośrednio z kolejnymi szczepieniami jakie czekają dziecko. Bilans ten skupia się na wykonaniu kontroli oceny stanu zdrowia, rozwoju psychoruchowego oraz fizycznego u dziecka z szczególną uwagą na wykrywanie jakichkolwiek zaburzeń. Podczas tego bilansu weryfikuje się również wykonanie obowiązkowych szczepień u dziecka.

Bilans dwulatka

Kontynuowanie oceny stanu zdrowia oraz poziomu rozwoju dziecka. Podczas tego bilansu weryfikuje się między innymi stan uzębienia, a u chłopców obecność jąder w mosznie. Ponadto wykonywane są badania słuchu, wzroku i pomiar ciśnienia. Wykonywane są również standardowe pomiary wzrostu i masy ciała, oraz ocena rozwoju mowy i rozumienia prostych poleceń

Bilans czterolatka

Do obligatoryjnej już ogólnej oceny stanu zdrowia i rozwoju fizycznego i psychoruchowego (w tym ponownej kontroli uzębienia i w przypadku chłopców obecności jąder w mosznie), oraz badania wzroku, słuchu, pomiaru ciśnienia, dochodzi kontrola ewentualnych wad kończyn dolnych. Do takich wad zaliczamy na przykład płaskostopie.

Bilans sześciolatka

Bilans o tyle niezwykły, że oceniana jest przede wszystkim gotowość dziecka do podjęcia nauki szkolnej. Badany jest rozwój dziecka pod kątem rozwoju fizycznego, umysłowego i emocjonalno-społecznego w kontekście rozpoczęcia nauki w szkole.

Oceniane są również takie parametry jak stan mowy, wzrost i waga, wzrok i słuch, ciśnienie krwi, statyka ciała, wady kończyn dolnych i wady postawy.

Bilans 10-latka (3. Klasa szkoły podstawowej)

Badanie może być przeprowadzone poza przychodnią – w szkole, w obecności pielęgniarki szkolnej i lekarza. Badane są podstawowe parametry, takie jak wzrost i waga dziecka, słuch i wzrok, postawa ciała (diagnostyka skrzywień kręgosłupa), stan uzębienia (w tym higienę jamy ustnej) czy pomiar ciśnienia krwi. Ponadto jednak weryfikowany jest poziom przystosowania do szkoły jako placówki edukacyjnej i środowiska społecznego.

Bilans 13-latka

Podczas tego badania wykonywane są rutynowe badania kontrolne oraz pomiary (waga, wzrost, wzrok, słuch, postawa ciała, pomiar ciśnienia krwi, weryfikacja stanu uzębienia). Poza tym wstępnie określane są ewentualne przeciwskazania do wykonywania określonych zawodów i kierunków kształcenia. Lekarz podczas tego badania dokonuje również oceny przebiegu dojrzewania płciowego dziecka oraz stan jego tarczycy.

Bilans 16-latka

Wykonywane są rutynowe badania (postawa ciała, pomiar ciśnienia krwi, weryfikacja stanu uzębienia – w tym wady zgryzu), określany jest poziom dojrzałości płciowej, oraz ostateczne przeciwskazania do wykonywania zawodu lub wyboru kierunku kształcenia się dziecka.

Bilans 18 latka

Jest to ostatni bilans jaki przeprowadzany jest na dziecku, w pewnym sensie symboliczne zakończenie dziecięcego etapu życia. Podczas tego badania weryfikowane są podstawowe parametry jak waga, wzrost, wzrok, słuch, pomiar ciśnienia krwi, weryfikacja stanu uzębienia oraz określane są zdolności do dalszego kształcenia oraz wykonywana jest ocena stanu zdrowia prokreacyjnego

Bilanse dziecka są bardzo ważnym badaniem diagnostycznym, pomagają sprawdzić rozwój psychofizyczny dziecka, jego przystosowanie społeczne i dają możliwość szybkiego reagowania w przypadku zauważenia jakichkolwiek nieprawidłowości

Bibliografia

  • https://zdrowie.radiozet.pl/Ciaza-i-dziecko/Zdrowie-dziecka/Bilanse-dzieci-i-mlodziezy-kiedy-trzeba-je-zrobic-i-dlaczego
  • https://parenting.pl/bilans-dziecka
  • https://www.medicover.pl/o-zdrowiu/bilanse-zdrowia-dzieci-i-mlodziezy,3695,n,2666
  • https://www.sosrodzice.pl/badania-bilansowe-u-dzieci/
Następny artykułNie przegap żadnych najciekawszych artykułów! Kliknij obserwuj portalparentingowy.pl na:Obserwuj nas na Google News Google News