portalparentingowy.pl
hiperprolaktynemia a ciąża

pixabay.com

Hiperprolaktynemia a ciąża

16 Listopada 2020

Autor tekstu:

Jan Hylla

Udostępnij:

Hiperprolaktynemia to zaburzenie hormonalne, polegające na zbyt wysokim poziomie hormonu, jakim jest prolaktyna. Właściwy poziom tego hormonu jest jednym z kluczowych czynników dla par starających się o dziecko. Co powinniśmy wiedzieć o hiperprolak

Czym jest Hiperprolaktynemia?

Hiperprolaktynemia jest to stan, w którym prolaktyna osiąga poziom przekraczający jej nominalne normy w surowicy, te kształtują się na poziomie 20-25 ng/ml u kobiet, powyżej 15 ng/ml u mężczyzn.

W tym miejscu warto pochylić się nad samą prolaktyną. Czym jest i jakie funkcje spełnia? Pierwsze skojarzenie jakie przychodzi większości do głowy to funkcja mlekotwórcza i jest ono całkiem bliskie prawdy, ponieważ spełnia ona rolę w regulacji procesu laktacji. Nie jest jednak to hormon wyłącznie żeński – występuje również u mężczyzn, ale w znacznie mniejszym stężeniu. Poza wspomnianą już regulacją laktacji prolaktyna ma swój udział w procesach metabolicznych, osmoregulacji i procesach immunologicznych. Prolaktyna, ze względu na powiązania z dopaminą, która reguluje jej wydzielanie, jest również częściowo odpowiedzialna za libido. Oba hormony są odpowiedzialne za napięcie seksualne, a prolaktyna obniża poziom dopaminy po orgazmie.

Poziom prolaktyny nie jest stały. U mężczyzn wyższy jest ranem, u kobiet prolaktyna związana jest z cyklem menstruacyjnym, wzrasta w pierwszej połowie cyklu wraz ze wzrostem estrogenów.

Przyczyny hiperprolaktynemii 

Zanim omówimy przyczyny hiperprolaktynemii należy zaznaczyć, że sama w sobie nie jest ona chorobą, a symptomem pewnych zmian. Przyczyny hiperprolaktynemii można podzielić na kilka głównym grup ze względu na ich naturę. Najczęściej hiperprolaktynemia ma podłoże farmakologiczne, to jest – związana jest z substancjami/lekami przyjmowanymi przez osobę, u której występują zaburzenia. Lista tych substancji prezentuje się następująco:

  • leki będące antagonistami receptorów dopaminowych lub takie, które eliminują dopaminę,

  • hormony (antyandrogeny, estrogeny),

  • werapamil,

  • cymetydyna,

  • opiaty.

Inną grupą powodów wystąpienia hiperprolaktynemii są choroby, którym ona współtowarzyszy, a zaliczamy do nich:

  • choroby szypuły przysadki i podwzgórza,

  • guzy przysadki,

  • niewydolność nerek,

  • pierwotna niedoczynność tarczycy,

  • marskość wątroby,

  • napady epileptyczne,

  • urazy klatki piersiowej.

Ostatnią grupą są przyczyny fizjologiczne, takie jak:

  • ciąża,

  • karmienie piersią,

  • hipoglikemia,

  • sen,

  • stres,

  • drażnienie brodawek sutkowych.

Objawy hiperprolaktynemii 

Żeby móc zacząć diagnostykę przyczyn hiperprolaktynemii, warto poznać jej objawy. Kobiety, u których prolaktyna osiągnęła zbyt wysoki poziom, mogą zaobserwować u siebie takie objawy jak:

  • wtórny brak miesiączki,

  • bóle piersi,

  • wypływ mleka z sutków poza okresem laktacji,

  • osteopenię i osteoporozę,

  • objawy tożsame dla obecności makrogruczolaka,

  • osłabienie libido.

Skutki hiperprolaktynemii 

O ile hiperprolaktynemia w ciąży oraz okresu laktacji – to jest karmienia dziecka piersią – jest naturalnym stanem i nie należy się niepokoić podwyższonym poziomem prolaktyny, tak poza tymi okresami może być przyczyną wielu problemów. Jednym z najbardziej powszechnych jest niemożliwość zajścia w ciążę. Zbyt wysoki poziom prolaktyny u kobiety powoduje bezpłodność oraz może być przyczyną zespołu Amenorrhea-Galactorhea. W kontekście bezpłodności – prolaktyna hamuje występowanie owulacji, a co za tym idzie pojawienia się miesiączki. Dobra wiadomość jest taka, że hiperprolaktynemia jest jednocześnie najczęstszym powodem niepłodności u kobiet, które chciałyby zajść w ciąże, jak też najprostszym do wyleczenia.

Panuje powszechne przekonanie, że kamienie piersią, które sprzyja wysokiemu poziomowi prolaktyny, skutecznie chroni przed zajściem w kolejną ciążę. Nie jest to do końca prawda. Stężenie prolaktyny w okresie laktacji jest co prawda wyższe, ale podlega też pewnemu cyklowi i uzależnione jest od długości każdego karmienia i jego częstotliwości. Jeśli kobieta karmi długo i często, wówczas wysoki poziom prolaktyny faktycznie może uniemożliwić kolejne zapłodnienie. Niemniej jednak, jeśli dziecko jest już karmione stałym pokarmem, a pokarm z piersi traktowany jest już tylko uzupełniająco, wówczas zajście w kolejną ciążę jest jak najbardziej możliwy.

Leczenie hiperprolaktynemii 

Leczenie hiperprolaktynemii ma dwa cele. Po pierwsze usunięcie podstawowej przyczyny prowadzącej do podwyższonego poziomu prolaktyny, po drugie normalizację poziomu hormonów we krwi, a co za tym idzie przywrócenie prawidłowego działania układu rozrodczego. W większości przypadków leczenie można ograniczyć do farmakoterapii, natomiast leczenie zabiegowe przeznaczone jest dla guzów niewrażliwych na leki oraz gdy pacjent nie wykazuje tolerancji na leczenie zachowawcze. Leczenie farmakologiczne odbywa się pod ścisłą kontrolą lekarza specjalisty i niekoniecznie ograniczy się do kilku tygodni przyjmowania leków. Bywa, że farmakoterapia trwa nawet kilka lat.

Bibliografia

Podobne artykuły

Przeziębienie u niemowlaka

Zdrowie

Przeziębienie u niemowlaka - kiedy może wzbudzać niepokój?

Czytaj więcej >
Odwodnienie u niemowląt

Zdrowie

Odwodnienie u niemowląt - przyczyny, objawy i leczenie

Czytaj więcej >

Zdrowie

Przygotowania do ciąży. Co jeść i suplementować, by starania były skuteczne, a dziecko zdrowe?

Czytaj więcej >
Dzieci: profesor Gut o szczepieniu

Zdrowie

Wirusolog o szczepieniach dzieci. Zapytaliśmy prof. Włodzimierza Guta o granicę wiekową

Czytaj więcej >
Mama szukała przyczyny wysypki u dzieck

Zdrowie

Mama zauważyła u córki dziwną wysypkę. Przez 9 miesięcy szukała sposobu by pozbyć się zmian

Czytaj więcej >
Minister Zdrowia o szczepionkach dla dzieci

Zdrowie

Minister zdrowia o szczepionkach dla dzieci: "Jeśli dobrze pójdzie, to w wakacje będziemy szczepili chętne"

Czytaj więcej >