Wyszukaj w serwisie
Przed ciążą Ciąża i Poród dziecko 0-2 przedszkolak szkoła Życie rodzinne zdrowie i pielęgnacja dziecka quizy
portalparentingowy.pl > Życie rodzinne > Postępowanie spadkowe po śmierci rodzica. Komu należy się zachowek?
Marta  Lewandowska
Marta Lewandowska 23.06.2024 16:13

Postępowanie spadkowe po śmierci rodzica. Komu należy się zachowek?

kobieta żałoba
Fot. Freepik

Na śmierć rodziców nigdy nie jesteśmy gotowi. Niezależnie od tego, ile mamy lat. Niestety, kiedy ten dzień nadchodzi, zostajemy nie tylko z raną w sercu, ale też z masą formalności. Trzeba zająć się organizacją pochówku, uporządkować rzeczy zmarłego, a w końcu podjąć kwestię spadku.

Wiele osób zastanawia się, czy po rodzicu konieczne jest otwarcie postępowania spadkowego. Odpowiedź brzmi: Tak. Niezależnie od tego, czy zmarły zostawił niewielki majątek, długi, testament, nawet jeśli jesteś jedynym dzieckiem, należy bezzwłocznie rozpocząć postępowanie.

Spadek po rodzicach: spadek i zachowek

Jeśli rodzic nie zostawił ostatniej woli w postaci testamentu, kwestie dziedziczenia reguluje kodeks cywilny. W przypadku, gdy żyje współmałżonek rodzica, on otrzyma połowę spadku, druga zostanie podzielona pomiędzy dzieci w równych częściach. Sytuacja zmienia się, jeśli jest testament zmarłego. Sąd przychyli się do jego ostatniej woli. Jednak jeśli pominięto cię w testamencie, wciąż możesz upomnieć się o zachowek.

Ten zwyczajowo wyznacza się na połowę wartości majątku, który przypadałby ci, gdyby testamentu nie było. W przypadku dzieci niepełnosprawnych i niezdolnych do samodzielnego utrzymania sąd wyzna zachowek o 2/3 wartości przynależnego spadku. 

pogrzeb
Fot. Freepik

Spadek po rodzicach: czy dzieci dziedziczą długi

Po rodzicach dziedziczymy w trzech wariantach. Warto rozeznać się w sytuacji finansowej zmarłego spadkodawcy. Jeśli rodzic miał duże długi, czasem lepiej nie przyjmować spadku, jeśli masz dzieci, one także powinny zrzec się spadku, jeśli są nieletnie - musisz zrobić to w ich imieniu. Jak można dziedziczyć:

  • Przyjęcie spadku wprost, to dziedziczenie całości majątku i całości długów rodzica. Tak odziedziczysz również w sytuacji, gdy nie przeprowadzisz postępowania spadkowego.
     
  • Spadek z dobrodziejstwem inwentarza oznacza, że dziedziczysz zarówno majątek, jak i długi zmarłego rodzica, jednak te drugie nie mogą przewyższać wartości majątku przyjętym w spadku. 
     
  • Zrzeczenie spadku oznacza, że nie przyjmujesz niczego po zmarłym, ani majątku, ani ługów. W tym przypadku należy to zrobić także w imieniu małoletnich dzieci. Również nienarodzonych, gdy tylko przyjdą na świat. Na zrzeczenie się spadku masz zaledwie 6 miesięcy od śmierci rodzica. 

Postępowanie spadkowe po śmierci rodzica

Co ważne, żeby rozpocząć procedurę spadkową, wystarczy złożyć oświadczenie w sądzie lub u notariusza. Ważnym i nieprzekraczalnym terminem jest 6 miesięcy od spadku rodzica. Oświadczenie należy złożyć, jeśli chcesz zrzec się spadku lub dziedziczyć z dobrodziejstwem inwentarza. Inaczej będziesz dziedziczyć wprost. 

Postępowanie u notariusza można przeprowadzić w dwóch sytuacjach: jeśli jest tylko jeden spadkobierca, lub spadkobiercy są zgodni. Wtedy notariusz sporządza odpowiedni dokument i zgłasza do Rejestru Spadkowego. W przeciwnym razie do porozumienia będzie musiał pomóc wam dojść sąd.

Podatek od spadku po rodzicach

Najbliżsi zmarłego mogą uniknąć płacenia podatku od spadku. W tym celu należy złożyć we właściwym dla lokalizacji masy spadkowej Urzędzie Skarbowym wypełniony formularz SD-Z2. Należy to uczynić w przeciągu 6 miesięcy od uprawomocnienia się wyroku.

Warto spróbować porozumieć się z rodzeństwem przed wyprawą do notariusza, jeśli jest was dwoje i twój brat lub siostra chce przejąć mieszkanie po rodzicach o wartości 500 tys. zł, a nie ma testamentu - możesz liczyć na spłatę 250 tys. zł. Jeśli rodzice zapisali całość majątku o wartości 500 tys. zł twojemu rodzeństwu (a jest was dwoje), to możesz liczyć na zachowek w wysokości 125 tys. zł.

Jeśli dzieci spadkodawcy nie żyją, ich potomkowie muszą podzielić się po równo należnym rodzicom spadkiem. 

Zobacz także:

O czym się śni, gdy się umiera? Badacze znają odpowiedź

Śmierć w rodzinie. Czyj pogrzeb uprawnia do dnia wolnego w pracy?

Gołębie nie cierpią tego zapachu. Będą omijać twój balkon z daleka

Powiązane
Był sobie kot
"Był sobie kot" już w kinach. Świetna zabawa dla całej rodziny
Karol Strasburger
Pokręcony quiz z pytaniami z "Familiady". Zgadniesz, jak odpowiedzieli ankietowani?