Wyszukaj w serwisie
Przed ciążą Ciąża i Poród dziecko 0-2 przedszkolak szkoła Życie rodzinne zdrowie i pielęgnacja dziecka quizy
portalparentingowy.pl > Szkoła > Zmiany w języku polskim. Nadchodzi nowa ortografia
Marta Uler
Marta Uler 18.05.2024 12:57

Zmiany w języku polskim. Nadchodzi nowa ortografia

pisanie liter
Fot. Pixabay/StockSnap

Zdarza ci się robić błędy ortograficzne? Wkrótce będziesz popełniać ich mniej, bo wchodzą nowe zasady ortograficzne. Rada Języka Polskiego ogłosiła najnowsze zmiany w zasadach polskiej pisowni.

Lista zmian jest długa i przyswojenie tych nowości może zająć trochę czasu. Dlatego nowe wytyczne zaczną obowiązywać dopiero od stycznia 2026 r. Ale już dziś warto się z nimi zapoznać. Niektóre mogą szokować!

Będą zmiany w polskiej ortografii

Jak powinno się pisać: Ford czy ford? Warszawianin czy warszawianin? Nie milszy czy niemilszy? Wkrótce pozbędziemy się już tych niepewności. Aktualnie zasada jest taka, że Ford jako nazwisko lub nazwa marki, należy pisać wielką literą, a jeśli ktoś po prostu jeździ fordem, to napiszemy to małą literą. Ale za niecałe 2 lata będzie inaczej.

Rada Języka Polskiego ogłosiła właśnie zmiany, jakie wprowadziła w polskiej pisowni. “Wyszliśmy naprzeciw potrzebom użytkowników polszczyzny” – tłumaczy. Wkrótce już zawsze ”Ford” będzie trzeba pisać wielką literą, niezależnie od kontekstu. To trochę ułatwi życie uczniom, ale niektórzy dorośli będą z pewnością przecierać oczy ze zdziwienia widząc takie łamańce, jak np. „nienajstaranniej”…

Ortografia – co się zmieni w polskiej pisowni?

Lista zmian jest długa. RJP publikuje ją tu. A oto niektóre punkty:

  • Pisownia wielką literą nazw mieszkańców miast i ich dzielnic, osiedli i wsi, np. Warszawianin, Ochocianka, Mokotowianin, Nowohucianin, Łęczyczanin, Chochołowianin;
    Dopuszczenie alternatywnego zapisu (małą lub wielką literą) nieoficjalnych nazw etnicznych, takich jak kitajec lub Kitajec,  jugol  lub  Jugol,  angol  lub  Angol,  żabojad  lub  Żabojad,  szkop  lub  Szkop,  makaroniarz  lub  Makaroniarz.
     
  • Wprowadzenie pisowni wielką literą nie tylko nazw firm i marek wyrobów przemysłowych, ale także pojedynczych egzemplarzy tych wyrobów (samochód marki Ford  i  pod oknem zaparkował czerwony Ford).
     
  • Wprowadzenie łącznej pisowni członu  pół-  w wyrażeniach:
    półzabawa,  półnauka;
    półżartem,  półserio;
    półspał,  półczuwał

    oraz pisowni z łącznikiem w połączeniu typu:  pół-Polka,  pół-Francuzka  (odniesionym do jednej osoby).
     
  • Dopuszczenie w parach wyrazów równorzędnych, podobnie lub identycznie brzmiących, występujących zwykle razem, trzech wersji pisowni:
    - z łącznikiem, np.  tuż-tuż;  trzask-prask;  bij-zabij;
    - z przecinkiem, np.  tuż, tuż;  trzask, prask;  bij, zabij;
    - rozdzielnie, np.  tuż tuż;  trzask prask;  bij zabij.
     
  • Wprowadzenie łącznej pisowni  nie-  z przymiotnikami i przysłówkami odprzymiotnikowymi bez względu na kategorię stopnia, a więc także w stopniu wyższym i najwyższym, np.
    - nieadekwatny,  nieautorski,  niebanalny,  nieczęsty,  nieżyciowy;
    - niemiły,  niemilszy,  nienajmilszy;
    - nieadekwatnie,  niebanalnie,  nieczęsto,  nieżyciowo;
    - nielepiej,  nieprędzej,  nienajlepiej,  nienajstaranniej.

Zmiany w polskiej ortografii

Dziwne? Szokujące? Trudno będzie się przestawić? Na szczęście zmiany w ortografii zaczną one obowiązywać dopiero od stycznia 2026 r., więc mamy chwilę, by się do nich mentalnie przygotować. Nowa pisownia niektórych wyrazów z pewnością może być kłopotliwa dla osób, które są przywiązane do ortografii takiej, jaka obowiązywała przez lata.

Zobacz także:

Egzamin ósmoklasisty 2024 – język polski. Mamy oficjalne arkusze egzaminacyjne z CKE

Jeśli twoje dziecko pisze tylko drukowane litery, może mieć problem. Trzeba się tym zająć jak najwcześniej

Tylko ona dotrwała do końca matury. Opowiedziała, co się działo w sali, gdy wszyscy wyszli